GMINNY OŚRODEK PRACY Z RODZINĄ W BRWINOWIE DOTYCHCZASOWE OSIĄGNIĘCIA I SUKCESY W ZAKRESIE KREOWANIA LOKALNEKJ POLITYKI WOBEC UZALEŻNIEŃ
Największym sukcesem Gminy Brwinów w zakresie kreowania lokalnej polityki wobec uzależnień jest stworzenie zintegrowanego systemu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych oraz powołanie i dążenie do ciągłego rozwoju specjalistycznej placówki koordynującej Gminny Program Profilaktyki (GPPiRPA) jaką jest Gminny Ośrodek Pracy z Rodziną w Brwinowie (GOPzR).
Gminny Ośrodek Pracy z Rodziną w Brwinowie prowadzi cztery świetlice socjoterapeutyczne. Realizowane są w nich cele statutowe związane z profilaktyką i rozwiązywaniem problemów alkoholowych, profilaktyką niedostosowania społecznego, przeciwdziałaniem przestępczości wśród dzieci i młodzieży, z przemocą w rodzinie. Przedmiotem działalności statutowej jest organizowanie czasu wolnego dzieciom i młodzieży szkolnej, rozwój zainteresowań, prowadzenie zajęć tematycznych, socjoterapeutycznych, a także dożywianie dzieci. Od 2003 roku Ośrodek organizuje wyjazdy profilaktyczno-terapeutyczne letnie i zimowe (m.in. Władysławowo, Biały Dunajec, Ochotnica Dolna, Lubycza Królewska, Krzyże koło Pisza, Gąsawa, Murzasichle, Muszyna, Zawoja, Rowy, Poronin, Lidzbark Welski).
Podopieczni GOPzR uczestniczą w licznych zajęciach wspomagających ich rozwój. W świetlicach organizowana jest cała gama zajęć programowych: plastycznych, sportowych, rytmiczno-muzycznych, profilaktycznych, podnoszących kompetencję społeczne, wyrównawczych, mających na celu rozwijanie w jak najpełniejszym zakresie osobowości, talentów oraz zdolności umysłowych i fizycznych dzieci. Biorą one udział w przedstawieniach i konkursach plastycznych odnosząc coraz większe i bardziej spektakularne sukcesy (podopieczni GOPzR już 6-ciokrotnie wygrali ogólnopolski konkurs plastyczny pod patronatem Radiowej Trójki „Moje wymarzone i wymalowane wakacje w górach”, dzieci ze świetlicy w Żółwinie wygrały ogólnopolski konkurs „Ok!internet”, nagrodą w konkursie była wycieczka do Paryża). Uczestnicy zajęć świetlicowych trzykrotnie zostali laureatami wojewódzkiego konkursu ekologicznego pt. „Gospodarstwo moich marzeń w środowisku przyrodniczym”, zwyciężyli także w XI edycji Ogólnopolskiego Konkursu Plastycznego: "Klęska- powódź czy huragan - straż pożarna ci pomaga”. 2009 rok przyniósł jednak największy sukces w zakresie zajęć plastycznych. Jest to zwycięstwo dzieci z GOPzR w 39 Międzynarodowym Konkursie Plastycznym Firmy PENTEL (otrzymaliśmy II nagrodę oraz wyróżnienie).
Podopieczni świetlic uczestniczą i odnoszą sukcesy także w wielu innych inicjatywach i przedsięwzięciach. We wrzesniu 2009 roku nasze dzieci zbudowały CosmoGolema - symbol ochrony praw dziecka. To już 13-ta taka konstrukcja na świecie, która na całej kuli ziemskiej traktowana jest jako symbol praw dziecka, zaufania i wsparcia dla najmłodszych. CosmoGolema można podziwiać w Warszawie na Polach Mokotowskich. Dzieci z naszych świetlic brały aktywny udział w budowie rzeźby, której autorem projektu jest belgijski artysta - Koen Vanmechelen. Do projektu zaprosiła nas Fundacji Dzieci Niczyje. Nasi podopieczni od wielu lat są wolontariuszami Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy, w 2007 roku dzieci ze świetlic przygotowały 100 kartek świątecznych dla podopiecznych Środowiskowego Ośrodka Pomocy Społecznej w Brwinowie, przygotowały i przekazały prace plastyczne na aukcję na rzecz mieszkańca Gminy, który uległ wypadkowi we Francji.
W ramach zajęć profilaktycznych „Profilaktyka a teatr” dzieci przygotowują pod opieką profesjonalnych aktorów oraz wychowawców spektakle teatralne, które prezentują dla mieszkańców Gminy podczas licznych uroczystości i imprez lokalnych. Wśród nich najbardziej spektakularne to: „Bunt na scenie”, Program artystyczny „Wycieczka po Europie, „Karnawał Wenecki” prezentowany podczas II Brwinowskiej Wiosny Artystycznej, „Narodowe Tańce Ludowe” prezentowane podczas Dni Brwinowa, „Wieczór z kolędami”, Mowa klejnotów” i wiele innych.
Bardzo ważnym aspektem działań profilaktycznych są działania mające na celu tolerancję wobec osób niepełnosprawnych. Włączamy do realizacji programów profilaktycznych osoby niepełnosprawne. We wszystkich inicjatywach i przedsięwzięciach uczestniczą osoby niepełnosprawne. Współpracujemy ze środowiskiem osób niepełnosprawnych: Fundacją Krzewieni Kultury Artystycznej Osób Niepełnosprawnych w W-wie, Domem Pomocy Społecznej w Czubinie, warsztatami terapii zajęciowej, domami samopomocy, Specjalnym Ośrodkiem Szkolno-Wychowawczym w Brwinowie. W marcu 2007 roku za zasługi na polu krzewienia kultury artystycznej osób niepełnosprawnych Burmistrz Gminy Brwinów Andrzej Guzik oraz Kierownik GOPzR Ryszrd Rybka zostali odznaczeni tytułem „Ambasadora Kultury”.
W ciągu ostatnich lat GOPzR intensywnie się rozwija. W 2005, 2006 i 2007 roku Ośrodek wygrał konkursy ogłoszone przez Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej. Wygrał w sumie 167 tyś. zł. Dofinansowanie w wysokości 157 tyś. zł. na opracowanie programów z zakresu „Opieki nad dzieckiem i rodziną” oraz dofinansowanie w wysokości 10 tyś. zł. w ramach konkursu Świetlica Praca Staż – Socjoterapia w środowisku wiejskim”. Z powodzeniem udało się zrealizować założone cele programowe. GOPzR otrzymał również dofinansowanie w kwocie 15 tyś zł w ramach akcji charytatywnej Telewizji Polskiej „Reklama Dzieciom”na urządzenie placu zabaw przy świetlicy GOPzR.
GOPzR jest specjalistycznym miejscem pomocy dla osób uzależnionych, współuzależnionych, ofiar przemocy domowej. GOPzR organizuje punkty informacyjno-konsultacyjne odnośnie uzależnień i przemocy, grupy wsparcia, „szkołę dla rodziców” tj. grupy psychoedukacyjne dla rodziców, systematyzne szkolenia dla rodziców podnoszące kompetencje wychowawcze, organizuje również psychoterapię indywidualną dzieci i młodzieży, psychoterapię małżeńską, psychoterapię rodzinną. GOPzR udostępnia lokal na mitingi AA. Ośrodek organizuje staże , praktyki dla studentów, program wolontariatu dla młodzieży. GOPzR jest gminnym centrum szkolenia nauczycieli i pracowników instytucji pomocowych w gminie.
Za swój sukces uznajemy realizowanie profilaktyki zgodnej z nowoczesnym nurtem, skupiającym się na promocji zdrowia, nauce umiejętności odmawiania, wzmacnianiu poczucia własnej wartości, rozwijaniu kompetencji społecznych, której podstawowym założeniem jest sięganie do przyczyn używania środków uzależniających. Programy profilaktyczne realizowane w szkołach oraz w świetlicach i innych placówkach są kompleksowe i obejmują swym zasięgiem zarówno dzieci, rodziców jak i nauczycieli.
GOPzR w realizacji swoich zadań współpracuje z wieloma i instytucjami i organizacjami: Wojewódzkim Ośrodkiem Terapii Uzależnień i Współuzależnień w Pruszkowie, Poradnią Leczenia Uzależnień w Pruszkowie, Zespołem Ośrodków Wsparcia w Piastowie, Mazowieckim Centrum Polityki Społecznej, Krajowym Biurem Przeciwdziałanai Narkomanii, Komendą Główną Policji w Warszawie, Fundacją ETOH, Powiatowym Urzędem Pracy, Polskim Towarzystwem Zapobiegania Narkomanii w Warszawie, Rodzinną Poradnią Profilaktyki i Terapii Uzależnień „MONAR” w Warszawie, Ośrodkiem Leczenia Uzależnień dla Młodzieżyw Przyjezierzu, Fundacją Pedagogium w Warszawie, Uczelniami wyższymi. GOPzR bierze udział w kampaniach i programach ogólnopolskich: „Alkohol nieletnim dostęp wzbroniony”„Sprawdż czy twoje picie jest bezpieczne”, „Dzieciństwo bez przemocy” , projekcie „Razem Raźniej” i wielu innych.
Za swój największy sukces GOPzR uznaje włączenie gminy Brwinów do ogólnopolskiej Sieci Gmin Wiodących. W 2009 roku Państwowa Agencja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, po pozytywnym rozpatrzeniu ankiet aplikacyjnych, oficjalnie zakwalifikowała gminę Brwinów do Sieci Gmin Wiodących. Doceniono nasze dotychczasowe osiągnięcia w rozwijaniu i doskonaleniu działań związanych z profilaktyką i rozwiązywaniem problemów alkoholowych. To wielki sukces przystąpić do tak elitarnego grona.
Agnieszka Olejniczak
"Recepta" na dobre wychowanie
i dobieramy konsekwencje niezrealizowania ustalenia: jeżeli ktoś nie zmyje naczyń, będzie zmywał wszystkie przypalone garnki.
OCHRONA DZIECI PRZED UZALEŻNIENIAMI
W dniu 12 maja br odbyła się w Senacie RP ogólnopolska konferencja poświęcona problematyce dzieci.
Funkcjonowanie dzieci z rodzin z problemem alkoholowym
Nie od dziś wiadomo, że alkoholizm jest zjawiskiem społecznie patologicznym. Jest to zjawisko chorobowe odbiegające od ogólnie przyjętych norm i zasad.
Dzieci dorastające w rodzinie z problemem alkoholowym niejednokrotnie nabywają „norm i zasad” postępowania podpatrzonych u pijących i trzeźwiejących na przemian rodziców. Są to „wartości” nie przyjęte przez ogół społeczeństwa i tak naprawdę utrudniające im życie.
Bycie dzieckiem alkoholika to życie w ciągłym strachu i poczuciu braku bezpieczeństwa. Przemoc fizyczna i psychiczna rzutują na dalsze dorosłe życie.
Dziecko wychodzi z domu z ogromnym bagażem negatywnych doświadczeń, który sprawia, że już jako dorosły nie potrafi umiejscowić swojej osoby w życiu społecznym.
Częstym zjawiskiem w takich przypadkach jest powielanie zachowań rodziców. Jeśli jako dziecko nie otrzyma fachowej pomocy na wczesnym etapie rozwoju, nie zostanie odpowiednio ukształtowane i wzmocnione najprawdopodobniej również stworzy rodzinę dysfunkcyjną. Nie znając innego życia, najbezpieczniej będzie dla niego powtórzyć schemat w którym dorastał, ponieważ wtedy wszystko będzie dla niego zrozumiałe. Wie co przeszedł i na co ma się przygotować. Zmiana dorosłego życia niesie za sobą coś nowego, nieznanego, a co za tym idzie lęk i obawę. Wzory zachowań wyniesione z dzieciństwa wymagają pracy ze specjalistami, a trudno jest zmienić swoją postawę kształtowaną przez rodziców-alkoholików i przełamać wstyd.
Dzieci z rodzin alkoholowych poprzez wzrastanie i trwanie w takim środowisku narażone są na szereg trudności i niepowodzeń. Przykładem takiego niepowodzenia mogą być trudności w szkole. Oceny negatywne zniechęcają do nauki, a w następstwie wywołują negatywny stosunek do szkoły. Niechęć tą wywołuje brak wiary we własne siły oraz niska samoocena. Nie bez znaczenia będą również relacje z innymi uczniami i pozycja dziecka w grupie. Dziecko nieakceptowane przez rówieśników oraz nie przynależące do pozytywnych grup tworzących społeczność szkolną czuje destabilizację tak ważnej części swojego życia jaką jest edukacja. Brak aprobaty ze strony innych dzieci powoduje stres, lęk i napięcie. Dziecko odsunięte od grupy pozytywnej zaczyna szukać potwierdzenia własnych wartości w grupie negatywnej i najczęściej je tam znajduje. Wówczas sposobem na rozładowanie napięcia staje się agresja. Bardzo ważne w sytuacji jest jak najszybsze podjęcie działań profilaktycznych mających na celu wzmocnienie poczucia własnej wartości oraz pokazanie pozytywnych alternatyw radzenia sobie ze stresem- np. poprzez sport.
Tendencyjna łatwość w sięganiu po używki jaką dziecko obserwuje jest często powodem sięgania po środki uzależniające przez coraz młodsze dzieci. Papieros który dziecko podkrada rodzicowi czy pierwsze próby picia alkoholu, który zostaje po libacji to niestety prosta droga do uzależnienia. Dzieci z rodzin alkoholowych nie znają innych wzorców, uważają to za coś normalnego. Alkohol na krótko pozwala zapomnieć o kłopotach, odstresować się, a dziecko żyjące z obecnym na co dzień alkoholem potrzebuje oddechu od codzienności. I tak zatacza się błędne koło, które rodzi w dziecku świadomość, że alkohol jest ucieczką od problemów. Niezbędne w takiej sytuacji jest indywidualne rozpoznanie problemu i praca z osobą kompetentną, która obali mity ( np. mit prawdziwej męskości która nierozerwalnie łączy się z alkoholem i papierosami), oraz pokaże pozytywne modele osobowościowe.
Konstruktywne i pozytywne rodzicielstwo ma niewielką szansę rozwinąć się w rodzinie z problemem alkoholowym. Codziennością w takiej rodzinie są konflikty między rodzicami i stosowanie kar fizycznych. Dzieci wzrastają w poczuciu braku miłości i szacunku.
Bardzo istotną rolę we współpracy z rodzicami odgrywa uświadomienie im, że dziecko potrzebuje ich wsparcia, pomocy, zainteresowania, okazywania uczuć.
Ważnym aspektem funkcjonowania rodziny jest również aktywizacja rodziców do podjęcia pracy zawodowej, zapewnienia dziecku odpowiednich warunków bytowych.
Rehabilitacja psychologiczna, społeczna i kulturowa rodziny z problemem alkoholowym powinna iść w parze.
Rodzice wraz ze specjalistami powinni poprzez wspólną pracę pokazać dziecku, że lepsze jutro jest w zasięgu jego możliwości…
Patrycja Kruglej GOPzR
Wpływ mass mediów na wzrost przestępczości wśród młodzieży.
W poprzednim artykule zajęliśmy się problemem zaniedbań wychowawczych ze strony rodziny. Okazało się, że jest to jedna z przyczyn wzrostu przestępczości wśród młodzieży. Tym razem zastanowimy się, w jakim stopniu tą przyczyną są również środki masowego przekazu. Do mass mediów, czyli inaczej środków masowego przekazu, zalicza się: radio, telewizję, Internet, gry komputerowe, wideo, prasa.
We współczesnym świecie najważniejszą rzeczą, bez której trudno się obejść, jest telewizja, komputer, Internet. Przeciętnie, co 4 minuty w telewizji pokazywane są w programach polskojęzycznych sceny przemocy. Młody człowiek styka się w telewizji i w innych mediach z przemocą przedstawianą w sposób fikcyjny lub realistyczny, sceny przemocy występują we wszystkich rodzajach programów np. filmy fabularne, przyrodnicze, wiadomości, a nawet niektóre animowane filmy dla dzieci. Często fikcja miesza się z rzeczywistością, dzieje się tak jak gdyby zacierała się powoli różnica między tym, co jest prawdziwe a tym, co dzieje się w świecie wirtualnym. Świat gier komputerowych wiedzie w tym prym, prezentując skrzętnie swoim odbiorcom wszelkie możliwe akty destrukcji.
Dziecko ok. 13 roku życia wychodzi już spod wpływu kościoła, autorytetu rodziny. Dla niego teraz staje się ważne stworzenie własnego stylu, należenie do konkretnej subkultury, znalezienie autorytetu, niekoniecznie pozytywnego. Głównym źródłem, z którego czerpać będzie wiedzę bez kompetencji poznawczych i kulturalnych, bez wrażliwości moralnej, staje się telewizja i Internet. Nie zdaje sobie sprawy, że niewłaściwe korzystanie z nich staje się niebezpiecznym środkiem wprowadzania go w bezemocjonalna kulturę przemocy oraz oporu wobec norm życia dorosłych.
Propagując konsumpcyjny styl życia świat techniki tak pędzi naprzód, nie zważając na ujemne skutki, że niszczy pojecie autorytetu, prawdy i pozycję literatury. Telewizja dostarcza coraz więcej przemocy, pokazywane są programy i filmy niekoniecznie odpowiednie dla dorastających, młodych ludzi. Obecnie młodzież zamiast sięgnąć po jakieś wiadomości do encyklopedii, sięga bez większego wysiłku do Internetu korzystając z informacji zawartych nie zawsze na bezpiecznych stronach (np.: strony sekt i innych organizacji rasistowskich).
Przyczyn takiego postępu rzeczy możemy doszukiwać się jeszcze wiele, ale rozpatrzmy jeszcze jeden problem: czy obecna młodzież posiada odpowiednie autorytety? Dlaczego ich autorytetami nie są rodzice, tylko zupełnie im obce osoby: muzycy, aktorzy, sportowcy? Czy współcześni piosenkarze, sportowcy i inni ludzie, którzy obracają się w „wielkim świecie” są odpowiednimi autorytetami dla młodzieży? Dlaczego młodzież bierze przykład z nieodpowiednich wzorców? Co tak imponuje młodzieży? Sława, popularność? Czy podoba im się ich życie, wielokrotne śluby i rozwody? Czy młodym ludziom odpowiada propagowanie agresji, przemocy, zrobienie wszystkiego dla pieniędzy? Czy nie liczą się dla nich żadne wartości i prawa moralne? Czy nie lepiej by było wzorować się na swoich rodzicach, którzy prowadzą uczciwe i godne życie?
Wyżej wymienione przykłady życia prowadzonego przez aktorów, sportowców i muzyków nie dotyczą wszystkich znanych ludzi. Jest wielu spośród nich, których życie jest uczciwe i sprawiedliwe, ale zazwyczaj wybór młodzieży pada na ludzi, których życie jest ciekawsze, bardziej pasjonujące, bez zwykłości, szarości i przeciętności.
W ostatnich latach odnotowuje się stały wzrost przestępczości wśród młodzieży, na który wpływ mają mass media. Rośnie liczba sprawców jak i liczby popełnianych przez nich czynów, nieletni coraz częściej popełniają przestępstwa niebezpieczne dla zdrowia i życia innych, jak: uszkodzenie ciała, bójki, pobicia, gwałty, kradzieże. Dzieci piją alkohole (nawet w wieku 13 lat), trafiają do izby wytrzeźwień, zażywają środki narkotyzujące, uciekają z domu, palą papierosy, stosują agresję słowną i instrumentalną, wchodzą w konflikt z prawem. Agresje ich ujawniają się na stadionach, na ulicy, w szkole, na koncertach muzycznych, przy komputerze (gry komputerowe).
Najczęściej to co ma swoje negatywne strony ma też i pozytywne. Mass media nie odstępują od tego wzorcu. Internet, telewizja, radio są źródłem wiedzy potrzebnej nam do codziennego funkcjonowania. Dzięki nim młodzi ludzie zdobywają wiedzę szczególnie na tematy, które pomagają rozwikłać problemy ich nurtujące, ale takie, o których wstydziliby się porozmawiać z rodzicami bądź wychowawcą. Za pomocą Internetu można dokonywać zakupów, lub porozumiewać się ze znajomymi. Radio spełnia ogromną funkcję informacyjno- kulturalną.
Mass media niewątpliwie wpływają na postawy wśród dzieci i młodzieży i niewątpliwie odnoszą duży wpływ na ich zachowanie i rozwój. Jednak działają zarówno pozytywnie jak i negatywnie. Trudno jest ograniczyć młodym dostęp do telewizji, radia czy Internetu, bo są one źródłem wiedzy potrzebnej. Młodych ludzi należałoby od początku uczyć korzystania z umiarem ze środków masowego przekazu.
Elżbieta Dudaref GOPzR
ODNALEŹĆ WŁASNE PRZEKONANIA
W taki sposób bardzo często rozpoczyna się żmudny i długotrwały powrót do równowagi po wielu latach intensywnych cierpień ze strony najbliższej osoby. Pomimo sprawnej i wyczerpującej edukacji na temat przemocy w rodzinie, prawnych możliwości przeciwdziałania agresji ze strony najbliższych, osoba przez lata poddana przysłowiowemu praniu mózgu ze strony sprawcy przemocy, często bardzo powoli i niepewnie stawia pierwsze kroki na drodze odzyskiwania samodzielności. Towarzyszenie takiej osobie w tej drodze bywa o tyle trudne, że wymaga od osób pomagających dużej dozy cierpliwości. W końcu nie tak łatwo pozbyć się przeżuwanych w głowie słów sprawcy, które na lata zapadają w pamięci i w które osoba doświadczająca przemocy zaczyna głęboko wierzyć:
1. Beze mnie nie poradzisz sobie
Często spotykam w swej praktyce zawodowej kobiety, które są bardzo zaradne życiowo. Z powodu niewydolności życiowej partnera stają się jedynymi żywicielami rodziny, w praktyce samotnie wychowują dzieci. Pijący sprawca nie jest dla nich żadnym wsparciem, ani finansowym, ani emocjonalnym. Nie daje swoim zachowaniem żadnej nadziei na zmianę. Mimo to myśl, że mogłyby poradzić bez niego, napawa je dużym lękiem. Spostrzeżenie swoich mocnych stron zajmuje często dużo czasu.
2. To twoja wina, że piję i bywam agresywny
Analiza argumentów za i przeciw prawdziwości takiego stwierdzenia jednoznacznie wypada na niekorzyść powyższego przekonania. Mimo to osoba krzywdzona szuka sposobu, w jaki mogłaby stać się lepszążoną, tak aby partner to docenił i zmienił swoje zachowanie.
3. Nie mów nikomu o tym, co się dzieje w naszym domu, bo pożałujesz
Tutaj sprawca bardzo często stosuje absurdalną groźbę, że gdy partnerka zwróci się o pomoc, zostaną jej odebrane dzieci, podczas gdy groźba taka nie ma żadnego pokrycia w rzeczywistości i to sprawca przemocy swoim zachowaniem już dawno zasłużył na ograniczenie jego władzy rodzicielskiej.
4. Jeśli będziesz wzywać policję, to mi zaszkodzisz.
Niejednokrotnie zwracanie się o pomoc do instytucji zobowiązanych do świadczenia pomocy na rzecz ofiar przestępstw bywa rozumiane przez osoby krzywdzone jako karanie sprawcy. Nic bardziej błędnego. Wszczęcie procedury "Niebieska Karta" może być jedynie sygnałem dla krzywdziciela, że osoba krzywdzona zna swoje prawa i będzie z nich korzystać. Nie musi to od razu oznaczać sprawy karnej z wyrokiem skazującym dla sprawcy.
5. Nie przesadzaj, nic wielkiego się nie stało, kłótnie zdarzają się w każdym małżeństwie.
Warto pamiętać o tym, że to, co sprawca nazywa kłótnią, w myśl prawa karnego jest zagrożone karą pozbawienia wolności nawet do 12 lat.
Te i inne przekonania nie są oczywiście przyjmowane przez osoby krzywdzone natychmiast, nabywanie ich trwa latami. Zatem wiele czasu potrzeba, ażeby się takich przekonań, pomimo ich niezgodności z rzeczywistoscią, pozbyć.
Marek Mietelski
PUŁAPKA NADZIEI
Bardzo często stykając się z problemem przemocy domowej zadajemy sobie pytanie następującej treści: jak to jest, że pomimo tylu cierpień i szkód osoba doświadczająca przemocy pozostaje w bliskiej relacji ze sprawcą jej cierpienia. Odpowiedzi na to pytanie trzeba by zapewne poszukać w tym, w jaki sposób fala przemocy rośnie i opada. Badacze zajmujący się problematyką przemocy dawno stwierdzili, że w życiu osób krzywdzonych często zdarzają się też okresy spokoju. Te okresy, połączone ścisłą nitką z momentami, w których dochodzi do agresji, tworzą swoisty cykl, który często zniewala na wiele lat.
Można wyróżnić trzy niezależne fazy przemocy, które zmieniają się, jeżeli chodzi o czas ich trwania oraz nasilenie agresji. W pierwszej z nich po okresie pozornego spokoju, partner staje się napięty i stale poirytowany. Najmniejszy drobiazg wywołuje jego złość, często robi awanturę. Prowokuje kłótnie. Kobieta stara się opanować sytuację - uspokaja go, spełnia wszystkie zachcianki, wywiązuje się z obowiązków. Często przeprasza sprawcę. Zastanawia się, co może zrobić, aby zapobiec wyrządzeniu krzywdy. Niektóre kobiety w tej fazie mają różne dolegliwości fizyczne, jak bóle żołądka, bóle głowy, bezsenność, utratę apetytu. Inne wpadają w apatię, tracą energię do życia.
W drugiej fazie dochodzi do wybuchu agresji. Sprawca wpada w szał i wyładowuje się. Osoba pokrzywdzona czuje się bezsilna i bezradna, odczuwa do siebie złość, że temu nie zapobiegła. Dodatkowo ma przekonanie, że sprawca stoi poza prawem.
Najważniejsza z punktu widzenia pytania postawionego na początku tego artykułu jest faza trzecia, gdy sprawca wyładował już swoją złość i wie że posunął się za daleko. W mgnieniu oka staje się inną osobą. Okazuje skruchę, tłumaczy, że był to jednorazowy incydent, który się już nie powtórzy. Okazuje ciepło i miłość, upodabnia się do swojego obrazu z początków znajomości. I w tym momencie dzieje się coś, co zatrzymuje ją w krzywdzącym związku – pojawia się nadzieja, że przemoc się już nigdy nie powtórzy, znów czuje się ważna i kochana. Realia pokazują, że koło cykli toczy się dalej i następny akt przemocy jest już znacznie bardziej gwałtowny.
Nie warto więc odkładać decyzji o zmianie swojego życia na później. Pułapka nadziei przychodzi co jakiś czas i pojawia się przekonanie: „od dziś będzie zupełnie inaczej.
Marek Mietelski
JEŻELI:
• Bliska Ci Osoba pije, powodując szkody w Twoim życiu
• Ty sam(a) pijesz w sposób, który Cię niepokoi
• W Twoim najbliższym otoczeniu dochodzi do przemocy
• Ty sam(a) doznajesz lub czujesz się ofiarą przemocy
• Masz problemy, z którymi nie jesteś w stanie sobie sam(a) poradzić
PRZYJDŹ DO NAS. WIEMY JAK CI POMÓC
PUNKT KONSULTACYJNY DLA RODZIN Z PROBLEMEM PRZEMOCY DOMOWEJ I ALKOHOLOWYM
UL. GRODZISKA 31, tel. (22) 729 – 63 – 11
• Porady dotyczące uzależnień – piątek 16.00 – 20.00
• Porady dotyczące przemocy w rodzinie i pomoc dla rodzin osób nadużywających alkoholu – środa 16.00 – 20.00
WSZYSTKIE PORADY W PUNKCIE SĄ BEZPŁATNE !
ZAPEWNIAMY ANONIMOWOŚĆ
Nieprawdy, które zniewalają
Nieprawdy, które zniewalają…
Bardzo często stykając się z osobami doświadczającymi przemocy ze strony najbliższych, łatwo rozpoznać występujący u nich sposób myślenia, który na lata zatrzymuje je w kręgu poniżania, narastającego lęku i bezsilności. Ten sposób myślenia dla uproszczenia można nazwać zbiorem mitów, które wdzierają się w świadomość osób krzywdzonych i nie pozwalają poprosić o pomoc. Dlatego tak istotne jest ażeby w pierwszej pomocy pozwolić im nazwać po imieniu to, co działo się w ich życiu osobistym przez wiele lat.
Oto najczęstsze przekonania utrudniające poszukiwanie wsparcia dla samego siebie i najbliższych:
Przemoc zdarza się tylko w rodzinach z marginesu społecznego
Nieprawda
Jak pokazują statystyki, przemoc w rodzinie występuje we wszystkich grupach społecznych, niezależnie od poziomu wykształcenia czy sytuacji ekonomicznej.
Przemoc jest wtedy, gdy są widoczne ślady na ciele ofiar
Nieprawda
Przemoc to nie tylko zachowania pozostawiające siniaki, złamania czy oparzenia, to także poniżanie, obelgi, zmuszanie do określonych zachowań, grożenie, zastraszanie.
Jeśli ktoś jest bity to znaczy, że na to zasłużył
Nieprawda
Bez względu na to co dana osoba mówi i robi, nie zasługuje ona na bicie, krzywdzenie, maltretowanie. Nikt nie ma prawa znęcać się, poniżać, bić innych.
Policja nie powinna interweniować w sprawach rodzinnych
Nieprawda
Przemoc domowa nie jest sprawą rodzinną, jest przestępstwem ściganym przez prawo z urzędu. Policja ma szczególne uprawnienia do ochrony bezpieczeństwa osób, zapobiegania popełnianiu przestępstw i ścigania sprawców przestępstw bez względu na to czy ofiara należy do rodziny sprawcy czy nie.
Ofiary przemocy w rodzinie akceptują przemoc
Nieprawda
Ofiary przemocy domowej zawsze próbują się bronić, ich działania są jednak mało skuteczne. Wypróbowują różne, często nieskuteczne sposoby obrony, które powodują nasilenie przemocy.
To był jednorazowy incydent, który się nie powtórzy
Nieprawda
Przemoc domowa bardzo rzadko jest jednorazowym incydentem. Jeżeli nie zostaną podjęte stanowcze działania wobec sprawcy - przemoc się powtórzy.
Gdyby naprawdę ofiara cierpiała odeszłaby od sprawcy
Nieprawda
Ofiary naprawdę cierpią, nikt nie lubi być bitym i poniżanym. To, że ofiary nie odchodzą od sprawcy wynika zwykle z ich trudności mieszkaniowych, z przekonań odnośnie małżeństwa, z nacisków jakim są poddawane ofiary ze strony sprawcy, a także rodziny, kolegów, sąsiadów.
Przyczyną przemocy w rodzinie jest alkohol
Nieprawda
Nadużywanie alkoholu nie zwalnia od odpowiedzialności za czyny dokonywane pod jego wpływem. Alkohol jedynie ułatwia stosowanie przemocy, sprawcy często piją po to, by znęcać się i bić swoich bliskich, a stanem nietrzeźwości próbują usprawiedliwiać swoje zachowania, by uniknąć odpowiedzialności.
Gwałt w małżeństwie nie istnieje
Nieprawda
Gwałtem jest doprowadzenie innej osoby do poddania się czynowi nierządnemu lub do wykonania takiego czynu, stosując przemoc, groźbę bezprawną lub podstęp. Każdy ma prawo do decydowania o swoim życiu intymnym, akt ślubu oczywiście nie odbiera tego prawa.
Dopóki moje dzieci są jedynie świadkami przemocy, nic złego im się z tego powodu nie dzieje
Nieprawda
Badania psychologiczne jasno pokazują, że dzieci będące świadkami przemocy, do której dochodzi pomiędzy dorosłymi, jednocześnie same stają się ofiarami przemocy, ponieważ odczuwają te same uczucia które pojawiają się u osób doświadczających przemocy (takie jak: strach, bezsilność, lęk).
Marek Mietelski
PIK GOPzR
Zaniedbania wychowawcze
Zaniedbania wychowawcze rodziców
jako jedna z przyczyn wzrostu przestępczości wśród młodzieży.
W ostatnich latach wzrosła przestępczość wśród nieletnich. Czy przyczyną tego mogą być zaniedbania wychowawcze rodziców? A może coraz częściej wychowawcy mają do czynienia z trudną młodzieżą, sprawiającą problemy wychowawcze? Co tak naprawdę ma wpływ na wzrost przestępczości wśród młodzieży? Większość z nich zapaliła pierwszego papierosa i wypiła pierwszy alkohol już w szkole podstawowej. Przeważająca część młodzieży sięga po środki psychoaktywne. I nawet, jeżeli było to picie lub "branie" sporadyczne, to jednak najczęściej do samego końca, do utraty kontaktu z rzeczywistością. Dla nich to zapomnienie, „nie odczuwanie, to przerywniki, które często są ważniejsze niż życie pomiędzy nimi. Opuszczanie lekcji, noce spędzane poza domem, przypadkowe ciąże, bójki, kradzieże, rozboje - to lista charakterystycznych zdarzeń i zachowań trudnej i zaniedbanej młodzieży, która chciałaby o sobie decydować, chciałaby być dorosła. Jednak są to jeszcze dzieci, zależne od swoich rodziców, próbujące chodzić do szkoły, starające się za wszelką cenę być "normalni".
Stosunki dorastającej młodzieży z rodzicami zwykle określa się mianem konfliktów. Młodzież w okresie rozwojowym ma wysoko rozwiniętą analizę i ocenę, której podlega w zasadzie wszystko od zjawisk przyrodniczych poczynając na ocenach moralnych kończąc. W swym krytycyzmie młodzież nie pomija nikogo i niczego w tym także, a może przede wszystkim swoich rodziców, szczególnie wtedy, gdy pojawiają się trudności w ułożeniu z nimi współżycia. Za co winę ich zdaniem ponoszą rodzice. Zarzuca się im brak wyrozumiałości, konserwatyzm, despotyzm, nadmierną gadatliwość i nieobiektywość w ocenie zachowania swoich dzieci. Taka postawa prowadzi do stopniowego oziębiania więzi emocjonalnej. Dotychczasowy autorytet rodziców przestaje być czymś niepowtarzalnym.
Natomiast w rękach rodziców jest godne i odpowiednie wychowanie swoich dzieci, aby te przekazywały życie kolejnym pokoleniom. Rodzice powinni starać się o odpowiednią edukację swoich dzieci, przygotować je do przyszłego, uczciwego, dorosłego życia. Wygląda jednak na to, że rodzice zamiast wychowywać sprawiedliwą i uczciwą młodzież, wychowują młodych kandydatów na przestępców, którzy w przyszłości mogą doprowadzić do degradacji i zagłady świata. Jaka jest, więc tego przyczyna? Jakie błędy rodzice popełniają w wychowaniu swoich dzieci? Jak zrozumieć i rozmawiać z młodzieżą, aby patrzyła na świat racjonalnie?
Jednym z powodów i chyba najważniejszym, jest brak czasu dla dzieci. Rodzice, ciężko pracując i zarabiając pieniądze starają się zapewnić jak najlepszy byt dla swoich dzieci. Chcą, aby niczego im nie brakowało. Są przekonani, że jeśli dzieci mają własny pokój, mają się w co ubrać i co jeść, dysponują komputerem i innymi środkami audiowizualnymi, to nie mogą narzekać na niezaspokojenie jakichkolwiek potrzeb. A może dla nich nie to jest najważniejsze? Może potrzebują poświęcenia więcej czasu, uwagi, zainteresowania, a przede wszystkim miłości? Może potrzebują zamiast garści pieniędzy, które zaspokoją ich potrzeby materialne, dostać garść miłości, która zaspokoi ich duszę i serce. Czy nie można byłoby znaleźć w tym tak z pozoru krótkim dniu chwili czasu na rozmowę ze swoim dzieckiem? Czy na pewno rodzice wiedzą, co dzieje się z ich dziećmi podczas ich nieobecności w domu?
Negatywny wpływ mają takie czynniki jak niepełność rodziny (brak jednego z rodziców naturalnych), zaburzenia w funkcjonowaniu rodziny (brak zgody między rodzicami, zakłócenia życia rodzinnego, domowego), niski społeczno-kulturalny czy społeczno-ekonomiczny standard rodziny, niesprzyjająca domowa atmosfera emocjonalna, niedosyt uczuciowy, który doświadcza matka, a przed którym chciałaby uchronić swoje dziecko. Taki rodzic uważa, że jego dziecko to aniołek, które bardzo ją kocha i nadrabia dla niej niedosyt emocjonalny. Te tak zwane „kochane aniołki” są tylko na pozór aniołkami. Zazwyczaj ich życie (to bez rodziców) toczy się na podwórku, pod blokiem, a może gdzieś indziej, w miejscach, które rodzicom są nawet nieznane. W takich miejscach nietrudno jest o nieodpowiednie towarzystwo, w którym łatwo jest o wpadnięcie w jakiś nawyk- alkohol, papierosy, a może nawet narkotyki.
Wiele razy spotykamy się z sytuacjami tego typu, że mamusia lub tatuś bezgranicznie zakochani w swoim dziecku nie zauważają tego, co mogłoby być sygnałem, że z ich dzieckiem coś złego się dzieje.
Wyżej przytoczone przykłady opierają się na obrazie standardowej polskiej rodziny dobrze prowadzonej. Ale zdarzają się również sytuacje całkiem odwrotne, kiedy dzieci nie mają nic. Ani dóbr materialnych, ani miłości. Są to sytuacje, które spotykają dzieci lub młodzież z rodzin patologicznych, których główne miejsce zajmuje alkohol, lub inne używki. Dzieci wychowane w tych domach i tych rodzinach już od najmłodszych lat do czynienia mają z agresją, kradzieżą, alkoholem, papierosami, przemocą itp., które to doświadczenia swoje odzwierciedlenie mają w przyszłym, dorosłym życiu. Rany, które powstały na psychice w dzieciństwie mają później poważne skutki i konsekwencje. Takie dzieci powielają zachowania swoich rodziców. Wielu spośród osób wychowanych w takich rodzinach szuka zrozumienia i zapomnienia oraz uleczenia swoich ran w alkoholu, narkotykach, papierosach, a stamtąd do przestępczości już niedaleko.
Potrzeby, które są najważniejsze jak: potrzeba poczucia bezpieczeństwa, sukcesu, wysokiej pozycji w grupie, potrzeba niezależności, akceptacji i miłości, pozostają niezrealizowane. Dorośli, rodzice a także nauczyciele nie zawsze są w stanie potrzeby te zaspokoić, czy to ze względu na braki materialne, brak czasu, lub ze względu na niekompetencje wychowawcze. Wszystko to sprawia, że dorastający doznają często poczucia niższej wartości, upokorzenia i niepewności siebie. Choć otoczeni ludźmi, w rezultacie są sami. Uczucie samotności sprawia, że młodzi często sięgają po alkohol, narkotyki a to z kolei pociąga za sobą kłopoty w nauce.
Korzenie narkomanii, alkoholizmu tkwią niestety przede wszystkim w atmosferze rodzinnej. Jeżeli zauważymy, że dziecko częściej przebywa poza domem, że ma trudności w nauce, jeżeli zauważymy na jego rękach znaki po ukłuciach igły, jeżeli poczujemy od wracającego do domu dziecka alkohol, nie powinniśmy traktować je jak przestępcę, ale zbliżyć się do niego, stworzyć serdeczną atmosferę pomocy w walce z wrogami, jakimi są narkomania i alkoholizm. Akceptujmy dzieci takimi, jakie są z ich cechami fizycznymi, usposobieniem, z ich umysłowymi możliwościami i łatwością osiągnięć w jednych dziedzinach a ograniczeniami i trudnościami w drugich. Współdziałajmy z dziećmi nie tylko wspólnie wykonując czynności, ale również wzajemnie wymieniając uwagi, obserwacje, zdania. Dajmy dziecku właściwą dla jego wieku swobodę. Uznajmy prawa dziecka w rodzinie jako równe bez przeceniania i niedoceniania jego roli.
Emocjonalna więź i okazywanie zainteresowania sprawami dzieci i młodzieży przyczyniają się do umocnienia ich wiary w swoje możliwości, umiejętność współżycia z innymi, wpływają na rozwój samodzielności myślenia i działania oraz kształtują poczucie odpowiedzialności za siebie i innych. Oschłość i surowość wywołują zamknięcie się w sobie, agresję, nałogi, niską samoocenę. Dziecko, aby czuć się bezpieczne i kochane potrzebuje jasno wytyczonych granic i norm oraz pełnej miłości, stanowczości i konsekwencji.
Elżbieta Dudaref GOPzR



